Τα μέτρα Ντράγκι είναι μπαζούκας ή νεροπίστολο;

Γράφει η Μαρία Δεναξά Ο διοικητής της ΕΚΤ,  Μάριο Ντράγκι ανακοίνωσε την Πέμπτη επίσημα αυτό που είχε ήδη διαρρεύσει από την προηγούμενη Δευτέρα σε κλειστή συνεδρίαση του Ευρωκοινοβουλίου. Η ΕΚΤ προτίθεται να αγοράζει στη δευτερογενή αγορά απεριόριστες ποσότητες κρατικών ομολόγων χωρών με πρόβλημα χρέους . Όμως, οι χώρες αυτές θα πρέπει να έχουν αιτηθεί βοήθειας στο EFSF/ESM και να έχουν υπογράψει Μνημόνιο. Η επίβλεψη της τήρησης του Μνημονίου είναι επιθυμητό να γίνεται από το ΔΝΤ, καθώς ο ρόλος της ΕΚΤ δεν είναι η επίβλεψη των κρατών. Όσες χώρες δεν επιτυγχάνουν τους στόχους θα τίθενται αυτομάτως εκτός.

Με την κίνηση αυτή ο Ντράγκι επιθυμεί να αποσοβήσει το φόβο των επενδυτών για πιθανή έξοδο μιας χώρας απο το ευρώ και την συνεπαγόμενη απώλεια της αξίας των ομολόγων  που κατέχουν.
Το πρόγραμμα της ΕΚΤ στοχεύει τα μεσοπρόθεσμα ομόλογα μέχρι τριών ετών και όχι στα μακροπρόθεσμα, μια και σε αυτά υπεισέρχονται πολλοί αστάθμητοι παράγοντες και το ρίσκο που θα αναλάμβανε η ευρωπαϊκή κεντρική τράπεζα  με την αγορά τους θα ήταν  μεγάλο. Επίσης η ΕΚΤ προτίθεται να αντισταθμίζει τη ρευστότητα που θα διοχετεύει στις αγορές μέσω του προγράμματος ΜΟΤ (Monetary Outright Transactions-αφαιρώντας ρευστότητα από κάπου αλλού. Από πού; Δεν έχει προσδιοριστεί  ακόμη. Επιπλέον, ο Ντράγκι δήλωσε ότι η ΕΚΤ δεν θα απολαμβάνει το καθεστώς προνομιακού δανειστή (seniority)*.
Οι αγορές αντέδρασαν με αυξημένη ευφορία κάνοντας ράλι που έστειλε του χρηματιστηριακούς δείκτες σε νέα υψηλά. ενώ η ισοτιμία ευρώ-δολαρίου έκλεισε πάνω από το 1.28, σε μια πρωτοφανή ανοδική κίνηση. Παράλληλα, τα επιτόκια των ισπανικών και ιταλικών διετών ομολόγων βυθίστηκαν ακολουθούμενα από τα δεκαετή -αλλά με καθυστέρηση.
Είναι δικαιολογήσιμο  αυτό το ράλι;  Δύο μόλις ημέρες μετά τις ανακοινώσεις του Μάριο Ντράγκι, εκπρόσωποι των αγορών και οικονομολόγοι με δηλώσεις και αναλύσεις στον διεθνή τύπο απαντούν «όχι», εξηγώντας:

1. Οι αγορές ομολόγων από την ΕΚΤ δεν μπορούν να είναι στην πραγματικότητα απεριόριστες, αφού οι χώρες που θα εντάσσονται στο πρόγραμμα MOT θα έχουν υπογράψει Μνημόνια με καλά καθορισμένους στόχους, που αν δεν επιτυγχάνονται θα σταματά η αγορά ομολόγων.  Εκτός των άλλων η πιστή τήρηση του προγράμματος θα συνεπάγεται πιθανόν χαμηλά επιτόκια, καθιστώντας τυχόν παρέμβαση της ΕΚΤ παρωχημένη.
2. Η αντιστάθμιση της ρευστότητας που θα διοχετεύεται στην αγορά, μέσω του προγράμματος, είναι πολύ πιθανόν να γίνεται μέσω της αύξησης απο την ΕΚΤ των προσφερόμενων επιτοκίων προς τις τράπεζες. Ως γνωστόν, οι τράπεζες μετά τα προγράμματα μακροχρόνιου δανεισμού (LTROs) έχουν αρκετή ρευστότητα, την οποία όμως, δεν μπορούν να διοχετεύσουν σε αυτό το αβέβαιο οικονομικό περιβάλλον. Οπότε τι καλύτερο γι’ αυτές να «παρκάρουν»  τα λεφτά στην ΕΚΤ, αντί να τα δανείζουν στις επιχειρήσεις και στους πολίτες; Η ειρωνεία είναι ότι με αυτό τον τρόπο η αγορά θα στεγνώσει ακόμη περισότερο από ρευστότητα!
3. Δεδομένου της πρόθεσης της ΕΚΤ για «απεριόριστη» αγορά ομολόγων των χωρών που εντάσσονται σε προγράμματα στήριξης, δεν αναμένεται  τα προγράμματα αυτά να είναι πιο χαλαρά. Αντιθέτως, λαμβάνοντας υπόψη ότι με την αγορά ομολόγων η ΕΚΤ προχωρά σε ένα είδος κοινοτικοποίησης των χρεών, κάτι σαν έμμεσο ευρωομολόγο, ο πυρήνας της Ευρωζώνης (Γερμανία, Ολλανδία, Αυστρία) θα καταστεί ακόμη πιο απαιτητικός.
4. Η μέχρι τώρα εμπειρία έχει διδάξει ότι ο νότος της Ευρώπης έχει μια έφεση στη μη επίτευξη των στόχων που τίθενται. Η ευθύνη, προφανώς, δεν ανήκει αποκλειστικά σε αυτόν αλλά και στην εθελοτυφλούσα Τρόϊκα.  Όμως, βάσει αυτού και δεδομένης της πρόθεσης της ΕΚΤ να διακόπτει το πρόγραμμα MOT  σε περίπτωση αστοχίας, ο κίνδυνος μιας κατάρρευσης της Ευρωζώνης με το πρώτο στραβοπάτημα  αυξάνει σημαντικά!
5. Οι πρώτες ύλες , τα τρόφιμα και η ενέργεια  δεν πείστηκαν ότι το πρόγραμμα δεν θα πυροδοτήσει πληθωριστικές πιέσεις . Με τον χρυσό και το πετρέλαιο να κάνουν ράλι, ο κίνδυνος να πνιγεί η όποια εν δυνάμει ανάπτυξη από τις αυξημένες τιμές της ενέργειας και των τροφίμων που θα πλήττουν τα μικρομεσαία εισοδήματα, είναι υπαρκτός.
6. Για να εφαρμοστεί το πρόγραμμα MOT θα πρέπει να εγκριθεί ο ESM από το γερμανικό Συνταγματικό Δικαστήριο στις 12 του Σεπτέβρη. Αν και η εκτίμηση είναι ότι θα εγκριθεί, εντούτοις ελλοχεύει ο κίνδυνος να τεθούν κριτήρια και περιορισμοί.
7. Το μέγεθος των ταμείων στήριξης EFSF/ESM εξακολουθεί να είναι περιορισμένο στα 310δισ μετά τα προγράμματα για Ελλάδα, Πορτογαλία και Ιρλανδία και δεν επαρκεί για την κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών Ισπανίας/Ιταλίας.
8. Δεδομένου ότι τα επιτόκια των διετών, τριετών αλλά και δεκαετών Ισπανικών ομολόγων έχουν πέσει αρκετά, ο Ισπανός πρωθυπουργός έχει μικρότερο κίνητρο να κάνει αίτηση υπαγωγής στον μηχανισμό βοήθειας τη στιγμή που αυτό, με μαθηματική ακρίβεια, συνεπάγεται περισσότερα μέτρα και μεγαλύτερο πολιτικό κόστος για τον ίδιο . Ήδη το 57% της των Ισπανών εκφράζουν αρνητική γνώμη για τον Μαριάνο Ραχόι -ποσοστό ρεκόρ για πρωθυπουργό με τόσους λίγους μήνες στην εξουσία .

Οι αγορές τείνουν να αντιδρούν σπασμωδικά για να απογοητευτούν λίγο αργότερα επανερχόμενες στη σκληρή πραγματικότητα που βιώνουν οι πολίτες. Εντούτοις παρουσιάζουν μια αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα λόγω του ότι τα επιτόκια των Κεντρικών Τραπεζών Ευρώπης, Αγγλίας και ΗΠΑ είναι πολύ χαμηλά και οι επενδυτές αναζητούν υψηλές αποδόσεις στις μετοχές. Παρόλα αυτά οι εταιρίες δεν μπορούν να έχουν κέρδη σε υφεσιακό περιβάλλον και αργά ή γρήγορα θα επανέλθουν και αυτές, όπως και οι αγορές, στην πραγματικότητα…
* (senior): τα ομόλογα του προνομιακού δανειστή κουρεύονται τελευταία αν αυτό απαιτηθεί).
aixmi gr
9/9/12 
-
ΣΧΕΤΙΚΑ1

• ΤΙ ΑΛΛΑΖΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΡΩΖΩΝΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: 12 απαντήσεις για την αγορά ομολόγων από την ΕΚΤ

• ECB life vest does not fit Greece

• Οργισμένη αντίδραση της Bundesbank στην απόφαση του Ντράγκι για τα ομόλογα

• Ο Ντράγκι απομόνωσε τους Γερμανούς – Ανάσα στις αγορές

• Όλος ο πλανήτης ελπίζει στον σούπερ Μάριο

  -      -           -

  ΣΧΕΤΙΚΑ

  • Γερμανία: Νέα προσφυγή κατά του ESM

  • Γερμανία-ΕΕ:Το Συνταγματικό Δικαστήριο δεν έχει λόγο να καθυστερήσει την απόφαση για τον ΕΜΣ και το σύμφωνο δημοσιονομικής πειθαρχίας

• Νέα προσφυγή κατά του ESM κατέθεσαν Γερμανοί ακαδημαϊκοί

• ***ΔΝΤ: "Παράδειγμα" το μνημόνιο της Ισλανδίας

• Γιούνκερ: Το συνταγματικό δικαστήριο «κρίνει» την τύχη της Ελλάδας

• DE MORGEN: «Θυσία» της Ελλάδας συζητείται στις Βρυξέλλες

• Δικαστική φάρσα στη Γερμανία